بختیار وهابزاده    ANAM ÖLDÜMÜ

Nə tez əllərini üzdün dünyadan,
Balanı tək qoyub hara getdin sən?
Necə yox olurmuş bir anda insan,
Elə bil dünyada heç yox imişsən

ادامه نوشته

بختیار وهابزاده ANA DILİ

Dil açanda ilk defe, ‘ ANA ‘ söyleyirik biz,
‘ Ana dili ‘ adlanır bizim ilk dersliyimiz.
İlk mahnamız laylanı anamız öz südüyle

İçirir ruhumuza bu dilde gile – gile.

ادامه نوشته

بختیار وهابزاده

آرتیق دؤنوب دؤوران دئییشیب زامان
گلمه ک ایسته ییرم حاققا سجده یه
ایمداد ایسته مک چون ایندی تانری دان
هر گئجه اللریم اوزانیر گؤیه

ادامه نوشته

قاییتما – نصرت کسمنلی

ایندی کی گئدیرسن سون باهار کیمی

قاییتما گئرییه دورنالار کیمی

یاشا زیروه لرده .یاشا قار کیمی

چئوریلیب یاغیشا سئله قاییتما

ادامه نوشته

اونودا بیلمه یه جکسن... نصرت کسمنلی

سن سیز ائله بیلمه اؤله جه یه م من
قارا بیر کدره دؤنه جه یه م من
گئجه لر یوخونا گله جه یه م من
سن منی اونودا بیلمه یه جک سن

ادامه نوشته

لاتین الیفباسیندا نئچه شعر

Qısqanıram

Gülüm səni yerə göyə dağa bağa qısqanıram

Gözəl səsin hər eşidən cüt qulağa qısqanıram

Girdiyin o paltarına başındaki papağına

Saçlarına çəkdiyin cansız darağa qısqanıram

Səni görən hər adama Anan Atan qardaşına

Öpdüyün o beş altı aylıq uşağa qısqanıram

Yar səni mən dər duvara yaşadığın utağına

Hətta deyim yatdığın isti yatağa qısqanıram

Baxdığın hər bir yanağa qucaqlayan hər qucağa

Səni öpən hər kim ola o dodağa qısqanıram

Dediklərim çoxu şaka azı doğru amma səni

Bir mənə tay qısqanc aşiqin olmağa qısqanıram

Şair : Vəhid Şükürzadə

قیسقانیرام

گولوم سنی یئره گؤیه داغا باغا قیسقانیرام

گوزل سسین هر ائشیدن جوت قولاغا قیسقانیرام

گیردیین او پالتارینا باشینداکی پاپاغینا

ساچلارینا چکدیین جانسیز داراغا قیسقانیرام

سنی گؤرن هر آداما آنان آتان قارداشینا

اوپدویون او بئش آلتی آیلیق اوشاغا قیسقانیرام

یار سنی من در دووارا یاشادیغین اوتاغینا

حتی دییم یاتدیغین ایستی یاتاغا قیسقانیرام

باخدیغین هر بیر یاناغا قوجاقلایان هر قوجاغا

سنی اوپن هر کیم اولا او دوداغا قیسقانیرام

دئدیکلریم چوخو شوخلوق آزی دوغرو آما سنی

بیر منه تای قیسقانج عاشیقین اولماغا قیسقانیرام

شاعیر : وحید شکرزاده

ادامه نوشته

چیلله گئجه سی یازان: علی برازنده.تورک

ایل بویو آذربایجان خالقی بیرچوخ اوزه ل گونلری عزیزلییب اوگونلراوچون بیرپارا دبلرو عنعنه لر یارالدمیش لار کی اونلارین بیریده “چیلله گئجه سی”دیر.”چیلله”سوزو چهله یا همان قیشین ایلک قیرخ گونوندن آلنمیش دیر کی چوخ اسکی و تاریخی بیر گئچمیشه صاحیب دیر.گوز(پاییز)فصلینین سون گئجه سی و صاباحی قیش گونونون ایلکی ائل آراسیندا چوخ طنطنه لی وشادلیقلارلا دولواولان بیر گون اولارق تانینان چیلله گئجه سی وچیلله آخشامی آدلانیر.

ادامه نوشته

ترجمه تركي مقاله ي دكتر غلامحسين يوسفي در مورد شهریار

" شهريار " ين شعر لريندن ترتيب وئريلميش بالاجا بير مجموعه ، 1308 – نجي گونش ايلينده ، ايلك دفعه اولاراق جيبي قطعينده چاپ اولدو و چوخ چكمه دن اونون ايكينجي چاپي 1314 – نجي ايلده  يئني دن ياييلدي.

بو مجموعه ده شهريارين " كؤينه يين قوخوسو  ،  بير گئجه "قمر " له  ، منيم شهريار ليقيم ، يانيب ياخيلماق ، شاعيرانه مسافرت " و بير سيرا بئله نكي گؤزل وآخيجي شعر لري وار ايدي و استاد ملك اشعراء بهار ، ديوانا يازديقي قيسا جا مقدمه ده ، شهرياري ائله بير جوان تانيتديرير كي " دولغون استعداد و يوكسك قريحه سي " واردير و " سئويملي يئني بير سبك " ايله "چوخ ياخشي و عالي گله جه گي "  اولا جاق دير.

بو ايل لرده شهريار " طب " فاكولته سينده دانيشجو اولوب گنج ليك ايل لريني كئچير تسه ده ، اونون شعري اؤز تأثير قووه سي له بؤيوك ادبياتچي لارين نظريني جلب ائديري. ايل لر اؤتوري و بالا – بالا "شهريار" تخلصي اونون حقيقي آدي سيد محمد حسين بهجت تبريزي ني بوسبوتون اؤز تأثير دايره سينه آليب شهريارين شعري و آدي ديل لر ازبري اولور. اونون چوخ جيلد لي و حجم لي ديواني ، نئچه يوللار چاپ اولار كن عؤمرونون سونونا جان ( 1285- 1387) چوخ آدلي و آد سان صاحيبي ايدي.

ادامه نوشته

دده قورقود و عاشیق صنعتی

بوگونکو دونیامیزدا کی بیر طرفدن الینده امکان اولان فرهنگلر و مدنیتلرین قوللوغچولاری باشقالارینا غالب گلمک و اونلاری آرادان قالدیرماق قراریندادیرلار و گئجه-گونوز، وار گوجلری ایله، حاق ناحاق، وجدان و انصافین گؤزوندن ایراق بو ساحه ده چالیشماقدادیرلار و باشقا طرفدن اؤز کیملیگینه و کئچمیشینه گؤز یوموب بیر قورو و جانسیز هئیکل کیمی یاراماز و یاراشماز دونلارا و گئییملره گئیینن خلقلار، ایچی بوش خیاللار و یوخولاردا سئیر ائتمه یی اویانماقدان اوستون ساییرلار، اینجه دویغولار و ذؤوقلری یاشاتماق و قوروماق اوجا همت، گؤزل دؤزوم و چایلارین آخاری نین ترسینه اولاراق اوزمه یی باجارماغی طلب ائدیر.

ادامه نوشته

آذری شعرلر

ائیله مستم بیلمزم کیم، مئی نه دیر، مینا ندیر!
گول ندیر، بولبول ندیر، سونبول ندیر، صحرا ندیر!

اود توتوب جانیم سراسر یاندی، اما بیلمدیم
دیل ندیر، دلبر ندیر، باشیمدا بو سئودا ندیر؟

ادامه نوشته

نچه تورکی شعر.......

منیم آغلار گؤزومه رحم ائله جانان ، گئتمه

دایانیب جان دوداغا ، جان سنه قوربان ، گئتمه

قوی منیم جانیمیله صبر و توانیم گئتسین !

سن منه تاب و توان ، روح و روان'سان ، گئتمه !

ادامه نوشته

نگاهي به مقاله کسروی «اللغه الترکيه في ايران»    

كسروي بچند زبان از جمله فارسي , تركي  عربي، ارمني، انگليسي ، فرانسه و مخصوصا به عربي تسلط فراوان داشت و بعضي مقالات خود را بزبان عربي در نشريات خارجي مانند حبل المتين و العرفان و غيره بچاپ رسانده است كه بحث زيادي از آنها يا ترجمه شان در بين نيست  از جمله آنها مقاله ايست با عنوان ْ اللغه التركيه في ايران  يا « زبان تركي در ايران » كه در سال 1301 در« مجله العرفان» لبنان بچاپ سپرده و قياس با فارسي است اين مقاله كه وسيله پروفسور« ائوان اي . زگال» even I siegel )  )کسروي شناس و رياضيدان معاصر امريكائي به انگليسي ترجمه و اخيرا وسيله پروفسور محمد علي شهابي به فارسي ترجمه  شده ، در اختيار آقاي رضا همراز تبريزي نويسنده ارجمند آذربايجاني قرارگرفته.اصل اين مقاله در مجله (العرفان جلد8 شماره هاي 2-5 نوامبر1922-فوريه 1923 ص 122 الي 175)درج ،واخيرا به سايت اينترنت. Com )   www.Shamsorg(   پست شده و حاوي نظرات صريح و مثبت كسروي در مورد زبان تركي وفرهنگ مردم آذربايجان در قياس با فارس هاست و با عقايد بعدي او كه در مورد زبان تركها ابراز شده در تضاد و تعارض است بحديكه خود مقاله ردي است بر زبان آذري او و نظراتي كه در خصوص زبان تركي اظهار داشته است! بنظر ميرسد اين تغييرعقيده از سال 1304 و بعد از تكميل رساله زبان آذري او بوده باشد و ميتوان حدس زد برگشت او از نظريات و عقايد قبلي اش بي ارتباط با ايران گرائي و ناسيوناليسم افراطي و اعتقاد او به وحدت ملي آرمان گرايانه اش از راه نفي زبان تركي نبوده و شايد مربوط به شرايط سياسي روزبوده باشد0در هر حال اين مقاله عاري از تعصب و محافظه كاري هاي بعدي اوست و تحول فکري کسروي را ميرساندکه ممکنست براي هر انساني پيش آيدودر افکارش متحول شود ، تناقض گوئي او هم شايد مربوط بهمان مرحله بوده باشد .  ش

ادامه نوشته

گؤزل تورکی شعر لر

سلاملار بؤتؤن عزیز وطن داشلاریما آلله دان سیزه جان ساغلیغی آرزی ائدیرم
بو گؤزلشعرلری سیزه تقدیم ائدیرم

ادامه نوشته

آتا بابا سؤزلری

آتا

آتاسینی تانیمییان بالاسینی تانیماز

آتاوا نئجه باخارسان، بالان دا سنه ائله باخار

آتا مالینا گؤز تیکن ، مال سیز قالار

آتا نه اکر اوغول بیچر

آتا دوغرار ، بالا یئیر

 

کئچی : بز

کئچی جان هاییندادی ، قصاب پی آختاریر

ادامه نوشته

تورکی اوغلان آدلاری و معادل معنی فارسی آنها

در زمانهای قدیم  در آذر بایجان رسم شده بود 


که نام نوزادان تازه متولد شده را از بین نامهای عربی و فارسی انتخاب میکردند

خوبختانه اندک زمانی است که تورک زبانان اسمهای فرزندانشان را را از بین نامهای ترکی انتخاب می کنند

بدین خاطر من لیستی از نامهای ترکی رو با معانی فارسیش جمع اوری کردم

تا مورد استفاده شما ها واقع شود.

 
در این مقاله  نامها با معانی امده است

ادامه نوشته

تعویض نام مکانها و شهرها

از دیگر اقدامات شونیسم که با سرکار آمدن دیکتاتوری رضا خان آغاز شد تغییر نام مکانها به اسامی فارسی در ایران بود! سیستم شونیسم علاوه  بر تکه تکه کردن آذربایجان در استانهایی با اسامی مختلف چون آذربایجانشرقی و غربی و همدان و زنجان و مرکزی و اخیرا اردبیل و اعطای بعضی قسمتهای منطقه آذربایجان به استانهای همجوار (تهران، گیلان ، كردستان و كرمانشاهان) ، به تعویض نام بعضی شهرها نیز اقدام کردند که از آن جمله اند

ادامه نوشته

آنا دیلی

سنله یاشاییرام، سنینله وارام

حیات پیكریمه، گوز آنا دیلیم

سنسن اسكی گونوم، گله جه ییمده

یابانجی سوزلره، دوز آنا دیلیم

ادامه نوشته

بیر گون ائشیدرسینیز  آلی دا کؤچدو

حاقي و عدالتي تبليغ ائدن عورفان صاحیبي، صوفی شاعير آشيق آلي نين ياراديجيليغي ايله آشيق شئعیري نين يئني عؤمرو، يئني دؤورو باشلاندي.       1801-جي ايلده گؤيچه ماحالي نين قيزيل ونگ کندينده يوخسول بير عاييلهده دونيايا گلن آشيق آلي 19. عصر گؤيچه آشيق موحيطي نين ان اونلو صنعتکارلاريندان بيري اولدو.
ادامه نوشته

منیم آنام

آذربایجانین بؤیوک شاعیری بختیار وهابزاده، “منیم آنام” شعرینده بئله دئییر:

منیم آنام

ساوادسیزدیر

آدینی دا یازا بیلمیر

ادامه نوشته

دنیز قیزی

یولونو گؤزله دیم بو سونسوز گئجه
توکه ندی اومودوم قیریلدی هئییم
دؤرد دووار ایچینده یاندیم آلیشدیم
هایانا اوز قویوم – هایاندان دئیم

ادامه نوشته

اویان، اویان، آذربایجان!

قالخ ایاغا  گؤستر یئنه  قدرتینی آذربایجان

 

آلقیشلاسین قوجا تاریخ غیرتینی  آذربایجان

 

ال بیر اولوب اییدلرین   باغیرمالی  بسدیر تالان

 

سؤز بیر اولوب آیدینلارین سویله مه لی یئتر یالان

 

ادامه نوشته

تورکو شعرلر لاتین الیفبادا

Sən onun eşqilə, məhəbbətilə

Vurmadın ömrünü başa, ürəyim.

Sevgi hədəfinə nişan alanda

Dəydimi oxların daşa, ürəyim?!

ادامه نوشته

آذربایجانین گوزل میللی پالتارلاریندان بیر نئچه مُدل

آذربایجانین گوزل میللی پالتارلاریندان بیر نئچه مُدل

ادامه نوشته

سئوگی ساوچالار ( اس ام اس عاشقانه )

 ياغيشي سئومه ديم ، چونكي سنين ايزلريني يويوردو ، كوه يي سئومه ديم ، سنين قوخونو اليمدن آليب آپارير دئيه ، ساباحي سئومه ديم سنين انتظارين باشلايير دئيه ، تك گئجه ني سئوديم سني يوخولاريما گتيرير دئيه

ادامه نوشته

sms تورکو ساوچا(sms) دوغوم گونو ( sms روز تولد )

ادامه نوشته

آنا تومروس کیمیدی؟

حمله به ماساژت ها(آذربایجان)زمانی صورت گرفت که فرمانروای ماساژتها (آذربایجانیها) فوت کرده بود و همسر او که زنی به نام مومی ریس (تومروس) بود بر آنها حکومت می کرد به روایت هرودوت کوروش فرستاده ای را نزد این زن فرستاد و از او خواستگاری کرده ، تومروس گمان می کرد که کوروش از او خواستگاری نکرده است ، بلکه می خواهد سرزمین آذربایجان را تصاحب کند و بر این اساس به کوروش پاسخ منفی داد. وقتی درخواست کوروش توسط تومروس پذیرفته نشد ، علیه ماساژت ها لشکر کشی کرد.تومروس برای کوروش پیغام فرستاد که به سرزمین خود باز گردد و فکر حمله به سرزمین آنها رااز سر خود بیرون کند . کوروش پس از مذاکره با صاحب منصبان به این نتیچه رسید که در سرزمین ماساژت ها یعنی سرزمین تومروس با آنان روبه رو شود.

ادامه نوشته

تراختورچو قيزلار


ادامه نوشته

اوغلان آدلاری

ئلیار

یار ایل

ائل سئون

دوستدار ایل

ائلشن

شادی ایل

ائلیاد

به نام ایل

ائلتار

تار ایل

ائلمان

ادامه نوشته

قیزلار اوچون تورکجه آدلار ( اسامی ترکی برای دختران

اولدوز

ستاره

آیپارا

پاره ی ماه

آیتای

همتای ماه

آیتک

مانند ماه

آیدا

در ماه

آیتن

دروجود ماه

آیچین

برای ماه

آیسان

مثل ماه

آیسو

نور ماه


ادامه نوشته

زنان قهرمان و افسانه ای آذربایجان

عصیان زینب پاشا

زینب پاشا یکی از مبارزین جنبش بیداری زنان در جریان انقلاب مشروطه بود. او و همفکرانش با سازماندهی یک تشکل مخفی و با اتخاذ شیوه های قهرآمیز، نه تنها به پیشروی جنبش مشروطه یاری رساندند، بلکه نقش مهمی در بیداری زنان و مطرح کردن زنان بعنوان یک نیروی مهم اجتماعی بازی کردند. رادیکالیسم زینب پاشا با این مسئله که زینب از میان زحمتکشان برخاسته بود بی ارتباط نبود. مخفی بودن تشکلی که وی رهبری اش می کرد،ضامن تداوم مبارزه اش در مقابل استبداد قاجار بود.

ادامه نوشته

اشعار ترکی روی سنگ قبر

آتا عالمده عجب بیر باهالی نعمتیمیش

سایه سی سایه دگیرمیش برکت رحمتیمیش

حیف اولا گئتدی الیمدن بو ایشیقلی چیراغیم

هر نفس چکماغی واللاه واریمیش دولتیمیش

ادامه نوشته

افتخار

من توی دنیا به پنج چیز که دارم افتخار می کنم ***اولی : وطن مادریم آذربایجان

ادامه نوشته

ذربایجان (تورک ) آیدینی کیمدیر؟ـ

مئهران بی  باهارلی "هر آزه‌ربايجانلي آيدين، آزه‌ربايجان آيديني دئيیلدی" باشلیغی آلتیندا بیر یازی نشر ائدیب کی دئمک اولار اونون «ايران توركونون میلت لشمه» مانیفستی دیر.   قیساجادا اولموش اولسا بویازی یه توخونماق ایستردیم
ادامه نوشته

آذربایجانین بؤیوک شاعیری بولود قاراچورلو (سهند)دن بیر شعر

من دئمیرم اوءستون نیژاددانام من

دئمیرم ائللریم ائللردن باشدیر

منیم مسلیكیمده، منیم یولومدا

میلّت لر هامی سی دوستدور، قارداشدیر

 

چاپماق ایسته میرم من هئچ میلّتین

نه دیلین، نه یوردون، نه ده امگین

تحقیر ائله میرم، هده له میرم

كئچمیشین، ایندی سین، یا گله جگین

 

ادامه نوشته